
My summer holydays


Մենք մեր դպրոցի բակում պարտիզպուրակային տեխնոլոգիայաի դասընթացին կատարում ենք տարբեր աշխատանքներ։ Հավաքում ենք տերևները, որից պետք է ստանանք հումուս։ Ջրում ենք ծաղիկները, ծառերը դպրոցի բոլոր բույսերը (ներսի և դրսի)։ Բույսերը ազատում ենք չորացած և վնասված տերևներից։ Ինչպես նաև եղանակներով պայմանավորված իրականացնելու ենք տարբեր նախագծեր։

Առաջին կիսամյակի ընթացքում մենք պատմույան դասաժամերին կարդացել և քննարկել ենք << Իմ հայրենիքն ու աշխարհը >> և << Հայոց պատմություն 6 >> գրքերից պատմություններ։ Մենք հիմնականում քննարկել ենք նախնադարյան մարդու մասին։ Մենք քննաարկել ենք նախնադարյան մարդու օրվա ընթացքը, իր գործը և այլն․․․։ Մենք քննարկել ենք Նոյ Նահապետի մասին։ Մենք այս կիսամյակին նաև կատարել ենք պատմության առաջադրանքներ։ Իմ բլոգի պատմության բաժինը՝ հղումը։ Նաև արել եմ պատմության նախագձերը։
1)Կատարե՛ք գումարումները և համեմատե՛ք արդյունքները․
ա)-15+(-23) = -23+(-15)
բ)48+(-36) = (-36)+48
գ)-25+16 = 16+(-25)
դ)-8+(18+(-7)) = (-8+18)+(-7)
ե)13+(-6+(-7)) = (13+(-6))+(-7)
2)Հաշվե՛ք.
ա)(-5+8)+9=12
բ)(14-18)-7=-11
գ)96-(-72+13)=155
դ)-75-(-75+8)=8
ե)79+(48-79)=48
զ)14-(15-94)=93
3)Հաշվե՛ք.
ա)2 x (-3) x (-10)=60
բ)(-4) x 17 x 25=-1700
գ)8 x (-25) x (-3)=600
դ)(-6) x (-5) x (-7)=-210
ե)8 x (-17) x (-125)=17000
զ)(-3) x 16 x (-125)=6000
4)Հաշվե՛ք գումարը․
ա) |-7| + |+5| + |+8| + |-10| =30
բ) |+12| + |-2| — |+10| + |-9| =13
գ) |+18| + |-2| — |-5| — |-15| =0
դ) |-10| + |-2| — |-8| + |-5| =9
1․ Ի՞նչ շրջափուլերի է բաժանված նախնադարը։
Հին քարե դար
Միջին քարե դար
Նոր քարե դար
Պղնձի դար
2․ Նշի՛ր նախնադարյան մարդու երկու ձեռքբերում, որ ժամանակակից մարդը ևս օգտագործում է։
Պղինձ, Կրակ
3․ Կազմե՛լ հին քարի դարին վերաբերող աղյուսակ՝ ընդգրկելով հետևյալ բաղադրիչները՝

4․ Ինչպե՞ս են ձևավորվել ցեղերը
Տոհմերը միացել են և դարել են ցեղեր։
5․ Ովքե՞ր էին մտնում ցեղի խորհրդի մեջ։
Ցեղապետը, ավագներն, նշանակալի ազգականներ և հոգևոր կամ մարտիկ առաջնորդներ։
6․ Օգտվելով նկարից՝ ներկայացնե՛լ մարդկանց զբաղմունքը։
Նախնադարյան մարդը առավոտյան արթնացել է, գործիքներ է պատրաստել, որս է արել, կերել է և քնել է։

1.Հաշվիր
1) (+11) · 53=583
2) 1 ·(-572)=-572
3) +7 ·(-100)=-700
4)-2 · (+300)=-600
5) (+770) ·(-1)=-770
6) (-5) ·(-132)=-660
7) 20 · 30=600
8)-82 · (+11)=-902
9) +31 ·(-13)=-403
10) (-23) ·(-34)=782
11)-823 · 0=0
12) (+14) ·(-64)=-896
2.Կատարե՛ք գործողությունները.
ա) (–2) · (|–4| – |–8|)=8
գ) (|–21|+|+4|) ։ (–5)=-5
բ) ((–3) · (–7) – (–2) · |–4|) · (–6)=-174
3.Աստղանիշի փոխարեն տեղադրե՛ք > կամ < նշաններից որևէ մեկն այնպես, որ ստացվի ճիշտ անհավասարություն.
ա) 5 · 7 > –1
բ) 0 < (–3) · (–4)
գ) (–1) · (–4) > –1
դ) –4 < 2 · 3
ե) (–5) · 2 < 0
զ) 5 · 7 < (–4) · (–9)
5. Հաշվիր
92 + (-346) + (-92) = -346
-461 + (-415) =-876
-84 + (-26) =-110
39 + (-176) + (-39) =-167
-23 + (-62) + (-77) + (-18) =-180
Միևնույն նշանն ունեցող ամբողջ թվերի քանորդը դրական ամբողջ թիվ է, որի բացարձակ արժեքը հավասար է բաժանելիի և բաժանարարի բացարձակ արժեքների քանորդին:
Տարբեր նշաններ ունեցող ամբողջ թվերի քանորդը բացասական ամբողջ թիվ է, որի բացարձակ արժեքը հավասար է բաժանելիի և բաժանարարի բացարձակ արժեքների քանորդին:
Առաջադրանքներ.
1. Հաշվե՛ք.
ա) +38 ։ (–19)=-2
դ) –420 ։ (–15)=+30
է) 0 ։ (–14)=0
բ) –600 ։ (–150)=+4
ե) –531 ։ (+3)=-177
ը) –121 ։ (–11)=+11
2.Գտե՛ք այն թիվը, որը աստղանիշի փոխարեն գրելու դեպքում կստացվի հավասարություն.
ա) –3 · -7 = 21
գ) –10 · 0 = 0
ե) –21 · -2 + 3 = 45
բ) 6 · -6 = –36
դ) –9 · 9 + 1 = –80
3.Հաշվե՛ք.
ա) 8 ։ (–2) – 14 ։ (–7) + (–12) ։ 4=-5
դ) (–55 ։ 11 + 48 ։ (–16)) ։ (–4)=2
բ) –18 ։ (–9) + 16 ։ (–8) – 24 ։ (–6)=4
4.Հաշվե՛ք.
-34-(-10)=-24
-12+(-15)=-27
76-(-34)=110
5-12=-7
-56-12=-68
23-34=-11
-66-(+6)=-72
5.Գտե՛ք արտահայտության արժեքը.
(8 · * + 9) ։ (–5), եթե աստղանիշի փոխարեն գրված լինեն` + 2, + 7, –3, –8 թվերը
(8 · +2 + 9) ։ (–5)=-5
(8 · +7 + 9) ։ (–5)=-13
(8 · -3 + 9) ։ (–5)=3
(8 · -8 + 9) ։ (–5)=11
6.)Գտե՛ք արտադրյալը․
ա)6 • (-3) • 6 =-108
բ)(-8) • (-4) • (-1) =-32
գ)2 • (-5) • (-7) =70
դ)(-5) • (-7) • (-2) =-70
ե)(-1) • (-1) • (-4) =-4
զ)(-8) • (-1) • 0 =0
Տարբեր նշաններ ունեցող երկու ամբողջ թվերի արտադրյալը բացասական ամբողջ թիվ է, որի բացարձակ արժեքը հավասար է արտադրիչների բացարձակ արժեքների արտադրյալին։
Օրինակ
(–6) · (+3) = –((+6) · (+3)) = –(6 · 3) = –18
Հիմա պարզենք, թե ինչի հավասար պիտի լինի երկու բացասական թվերի արտադրյալը։
(–9) · (–11) = –(+9) · (–11) = –(–99) = +99
Միևնույն նշանն ունեցող երկու ամբողջ թվերի արտադրյալը դրական ամբողջ թիվ է, որի բացարձակ արժեքը հավասար է արտադրիչների բացարձակ արժեքների արտադրյալին։
Առաջադրանքներ
1. Հաշվե՛ք.
ա) (–3) · (–7)= +21
գ) (–1) · (–20)=+20
ե) (–8) · ( –9)=-72
բ) (+3) · (+4)=+12
դ) (+8) · (+5)=+40
զ) (+11) · (+15)=+165
2. Հաշվե՛ք.
ա) (–8) · (+16)=-128
գ) (+17) · (–4)=-68
ե) (–1) · (+1)=-1
է) (+20) · (–18)=-360
բ) (–7) · (+5)=-35
դ) (+21) · (–6)=-126
զ) (–1) · (+7)=-7
ը) (+15) · (–60)=-900
3. Կատարե՛ք ամբողջ թվերի բազմապատկում.
ա) (–4) · (–5)=-20
գ) (+32) · (–6)=-192
ե) (+1) · (+23)=+23
է) (–19) · (+7)=-133
4.Ի՞նչ թիվ պետք է գրել աստղանիշի փոխարեն, որպեսզի ստացվի հավասարություն.
ա) -21 ։ 3 = –7
գ) +48 ։ (–8) = –6
ե) (–80) ։ (–20) = 4
5.Ինչի՞ է հավասար ամենամեծ բացասական ամբողջ թվի և ամենափոքր դրական ամբողջ թվի տարբերությունը։
(-1) – (+1)=-2
6.Կատարե՛ք գործողությունները.
ա) (+3) · (–8) + (–6) · (+2) – (–4) · (–7)=-64
բ) (–13) · (–6) – (+4) · (+18) – (–5) · (+20)=+106
գ) (–25) · (+4) – (+100) · (–1) + (+4) · (–40)=-160
Առաջադրանքների փաթեթ 2
Երկու ամբողջ թվերի տարբերություն անվանում են այն ամբողջ թիվը, որը գումարելով հանելիին, ստացվի նվազելին։
a և b ամբողջ թվերի տարբերությունը նշանակում են a − b: Ցույց տանք, որ
a − b տարբերությունը a թվի և bի հակադիր թվի գումարն է։
a − b = a + (−b):
Մի թվից մի այլ թիվ հանելու համար կարելի է նվազելիին գումարել հանելիի հակադիրը։
Օրինակ ՝– 3 − (– 5) = − 3 + 5 = 2,
0 − 5 = 0 + (– 5) = − 5,
2 − 7 = 2 + (– 7) = − 5,– 7 − 2 = − 7 + (– 2) = − 9,
0 − 0 = 0 + (– 0) = 0 + 0 = 0:
Առաջադրանքներ․
1․ա) − 3 − 7 = − 3 + (– 7) = − (3 + 7) = − 10:
բ) − 4 − 8=(-4+8)=-12
գ) − 5 − 2=(-5+2)=-7
դ) − 8 − 14=(-8+14)=-22
ե) − 10 − 10=(-10+10)=-20
զ) − 20 − 60=(-20+60)=-80
է) − 11– 23=(-11+23)=-34
ը) − 28 − 17=(-28+17)=-45
թ) − 5 − 91=(-5+91)=-96
ժ) − 92 − 18=(-92+18)=-110
ի) − 240 − 14=(-240+14)=-254
լ) − 50 − 105=(-50+105)=-155
խ) − 200 − 400=(-200+400)=-600
2․Հաշվե՛ք.
ա) − 5 − 2=-7
բ) − 1 − 3=-4
գ) − 15 − 12=-27
դ) − 6 − 14=-20
ե) − 100 − 200=-300
զ) − 30 − 600=-630
3․Հաշվե՛ք գումարը՝
ա) 49 + (– 23)=26
բ) 56 + (– 63)=-7
գ) (– 66) + (– 28)=-94
4․Հաշվե՛ք.
ա) (– 5 + 8) + 9=12
բ) (14 − 18) − 7=-11
գ) 96 − (– 72 + 13)=155
դ) − 75 − (– 75 + 8)=-8
ե) 79 + (48 − 79)=48
զ) 14 − (15 − 94)=93
5․Հաշվե՛ք առավել պարզ եղանակով
ա) − 1 − 2 − 3 − 4 − 5 − 6 + 5 + 4 + 3 + 2 + 1=-21-15=-6
բ) − 8 − 7 − 5 − 3 − 1 + 0 + 1 + 3 + 5 + 7 + 8 + 9=-24+33=9
6․Հաշվե՛ք.
ա) |− 9| − |− 6|=3
բ) |− 5| − |+ 3|=2
դ) |− 17| − |− 8|=9
գ) |− 20| − |− 6|=14
7․Հաշվե՛ք գումարը.
ա) |− 7| + |+ 5| + |+ 8| + |− 10|=30
բ) |+ 18| + |− 2| − |− 5| − |− 15|=0
8․Հաշվե՛ք
ա) − 102 + (– 98)=
բ) − 33 + (– 167)=
գ) − 128 + (– 12)=
դ) 688 + 957=
ե) − 172 + (– 118)=
զ) 694 + 738=
ա) − 354 + (– 293)=
բ) − 293 + (– 354)=
գ) 784 + 951=
դ) – 728 + (– 256)=
ե) 487 + 954=
զ) (– 259) + (– 728)=
ա) − 7825 + (– 3517)=
բ) 7903 + 484=
գ) − 35 + (– 8094)=
դ) − 1113 + (– 4570)=